Wat de herziene Richtlijnen goede voeding (2025) betekenen voor jouw bord
In december 2025 publiceerde de Gezondheidsraad herziene voedingsrichtlijnen met een duidelijke boodschap: eet meer plantaardig. Wat houden deze nieuwe aanbevelingen precies in, en wat verandert er aan de vertrouwde Schijf van Vijf?
Waarom nieuwe richtlijnen?
De Gezondheidsraad herziet periodiek de wetenschappelijke onderbouwing van voedingsadviezen. De nieuwste versie van de Richtlijnen goede voeding richt zich specifiek op eiwitbronnen en voedingspatronen. Het advies bouwt voort op een eerder rapport uit 2023 over de ‘gezonde eiwittransitie’ en is opgesteld met drie doelstellingen:
- Vermindering van chronische ziekten zoals hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en bepaalde kankers.
- Verbetering van voedselveiligheid.
- Verlaging van de milieu-impact van het Nederlandse dieet.
Een meer plantaardig voedingspatroon verlaagt zowel gezondheidsrisico’s als broeikasgasemissies ten opzichte van het huidige gemiddelde Nederlandse dieet (Gezondheidsraad, 2025).
De concrete aanbevelingen
De nieuwe richtlijnen bevatten voor het eerst specifieke hoeveelheden voor een aantal eiwitbronnen. De tabel hieronder geeft een overzicht (Voedingscentrum, 2025; Voedingonline, 2025):
| Voedingsmiddel | Aanbevolen hoeveelheid | Verandering t.o.v. vorige richtlijnen |
| Peulvruchten (bonen, linzen, kikkererwten) | 250 g (bereid) per week | Van algemeen advies naar specifieke hoeveelheid |
| Noten en pinda’s (ongezouten) | 15–30 g per dag | Sterkere nadruk op dagelijkse inname |
| Rood en bewerkt vlees | Maximaal 200 g per week | Beperken; vervangen door plantaardige bronnen |
| Vis | Duurzaam gevangen of gekweekt; hoeveelheid niet gespecificeerd | Focus op duurzaamheid |
| Zuivel, eieren en wit vlees | Matig, als aanvulling | Minder prominent dan plantaardige bronnen |
Opvallend is de expliciete aanbeveling om rood en bewerkt vlees bij voorkeur te vervangen door peulvruchten, noten en volle granen. Eerder werd vlees beperken al geadviseerd, maar nu wordt de substitutie richting plantaardig nadrukkelijk benoemd (EVMI, 2025).
Wat verandert er aan de Schijf van Vijf?
Het Voedingscentrum integreert de nieuwe richtlijnen in een vernieuwde Schijf van Vijf, die in april 2026 wordt gepubliceerd. De vijf bekende vakken blijven behouden, maar de inhoud wordt op een aantal punten aangepast:
- Plantaardige eiwitbronnen worden prominenter zichtbaar gemaakt.
- Er is meer ruimte voor diverse eetpatronen, van omnivoor tot volledig plantaardig.
- Duurzaamheid en voedselveiligheid worden explicieter meegenomen in de adviezen.
- De voedingsnormen voor specifieke groepen, zoals kinderen en zwangere vrouwen, worden later via het Voedingscentrum verder uitgewerkt.
De richtlijnen voor andere voedingsmiddelgroepen, zoals granen en groente en fruit, volgen in latere adviezen van de Gezondheidsraad (NVD, 2025).
Wat betekent dit voor jou?
De boodschap is helder: er is geen rigide schema nodig. De nieuwe Schijf van Vijf laat ruimte voor individuele keuzes en verschillende eetpatronen. Wie al plantaardig eet, zit al grotendeels in lijn met de nieuwe aanbevelingen. Voor wie nog vlees eet, zijn er concrete handvatten:
- Vervang twee tot drie keer per week vlees door een peulvruchtgerecht.
- Neem dagelijks een handje noten of pinda’s als snack of toevoeging aan maaltijden.
- Kies bij vis voor duurzaam gevangen of gecertificeerde varianten.
Bronnen
Onderstaande bronnen zijn geraadpleegd bij het schrijven van dit artikel en opgesteld conform APA 7e editie.
- EVMI. (2025, december). Plantaardige eiwitbronnen centraal in nieuwe voedingsrichtlijnen. https://evmi.nl/nieuws/plantaardige-eiwitbronnen-centraal-in-nieuwe-voedingsrichtlijnen
- Gezondheidsraad. (2025, december 4). Nieuwe voedingsrichtlijnen benadrukken belang van minder vlees en meer peulvruchten en noten [Persbericht]. https://www.gezondheidsraad.nl/actueel/nieuws/2025/12/04/nieuwe-voedingsrichtlijnen-benadrukken-belang-van-minder-vlees-en-meer-peulvruchten-en-noten
- Gezondheidsraad. (2025). Richtlijnen goede voeding: Eiwitbronnen en voedingspatronen 2025. https://www.gezondheidsraad.nl/adviesonderwerpen/voedingsrichtlijnen/richtlijnen-goede-voeding-eiwitbronnen-en-voedingspatronen-2025
- Nederlandse Vereniging van Diëtisten. (2025, december). Nieuwe richtlijnen goede voeding: Wat betekent dit voor de Schijf van Vijf? https://nvdietist.nl/nieuws/nieuwe-richtlijnen-goede-voeding-wat-betekent-dit-voor-de-schijf-van-vijf/
- Voedingscentrum. (2025, december). Nieuwe richtlijnen eiwitbronnen Gezondheidsraad: Wat betekent dit voor de Schijf van Vijf? https://www.voedingscentrum.nl/nl/nieuws/nieuwe-richtlijnen-eiwitbronnen-gezondheidsraad-wat-betekent-dit-voor-de-schijf-van-vijf-
- Voedingonline. (2025, december). Richtlijnen goede voeding 2025: Eiwitbronnen. https://www.voedingonline.nl/page/Nieuws/Bericht/3468/Richtlijnen-goede-voeding-2025-eiwitbronnen
- VMT. (2026). Voedingscentrum lanceert in april 2026 vernieuwde Schijf van Vijf. https://www.vmt.nl/75734/voedingscentrum-lanceert-in-april-2026-vernieuwde-schijf-van-vijf
- Drogistenweekblad. (2025, december). Nieuwe richtlijnen eiwitbronnen Gezondheidsraad: Wat betekent dit voor de Schijf van Vijf? https://www.drogistenweekblad.nl/nieuwe-richtlijnen-eiwitbronnen-gezondheidsraad-wat-betekent-dit-voor-de-schijf-van-vijf/